Yıl:2019   Sayı: 30   Alan: HEMŞİRELİK BİLİMLERİ  

Tuncay Müge ALVUR, Nursan ÇINAR, Hamide ZENGİN
SAĞLIK İNANÇ MODELİ VE MEME KANSERİ-SAKARYA: KESİTSEL ÇALIŞMA
 
Amaç: Çalışmanın amacı, kadınların meme kanseri taramalarındaki düşünce ve uygulamalarının Sağlık İnanç Modeli’ne gore belirlenmesidir. Yöntem: Kesitsel tipteki bu çalışmanın örneklemini Sakarya'da bulunan üç Aile Sağlığı Merkezlerine sağlık problemi nedeniyle başvuran kadınlar oluşturmuştur. Araştırmaya katılmaya gönüllü 310 kadın ile çalışma verileri toplanmıştır. Veriler yarı yapılandırılmış soru formu ve Champion Sağlık İnanç Model Ölçeği'nin (CHBMS) Türkçe versiyonu kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 37.4 ± 11.7 yıl olduğu; % 78, 1'inin evli; % 59.2’unun ev hanımı; % 65.7'sinin eğitim düzeyinin lise; % 7.5'inin çocuk sahibi olduğu; % 49.7’unun gelir-gider düzeyini "iyi" olarak tanımladığı, % 22.7’sinin Kendi kendine Meme muayene (KKMM) bilgisinin olmadığı tespit edilmiştir. CHBMS alt boyutları ortalaması: duyarlılık 7.8 ± 2.7; Ciddilik 20.3 ± 5.4; KKMM yararları 15.9 ± 3.3; KKMM bariyer 19.2 ± 5.6; Öz-yeterlik 32.9 ± 8.1; Mamografi yararları 18.6 ± 3.9; Mamografi bariyer 27.6 ± 7.8; kadınların sağlık motivasyonu 20.4 ± 3.9 olarak elde edilmiştir. Sonuç: Bu çalışmada KKMM yararları / engelleri ve öz-yeterlik arasında güçlü bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler: Kadın Sağlığı, Sağlık İnancı, Meme Kanseri, Mamografi, Kendi Kendine Meme Muayenesi

Doi: 10.17363/SSTB.2019.30.3

HEALTH BELİEF MODEL AND BREAST CANSER IN SAKARYA; A CROSS SECTIONAL STUDY
 
Abstract: Aim: The purpose of this study was to identify women breast cancer screening beliefs and practice related to the Health Belief Model. Methods: This cross-sectional study was carried out with women who were admitted for health problems to three of the Family Practice Centers located in Sakarya, Turkey. 310 volunteer participants recruited after informed and verbal consent to participate in the study was obtained. The data were collected using a semi structured self-report questionnaire and Turkish version of Champion Health Belief Model Scale (CHBMS). Results: Mean age of participants was 37.4±11.7 years; 78.1% of them were married; 59.2% were housewives; 65.7% had high education level; 72.5% had child(ren); 49.7% declared to have “good” family income. Breast self examination knowledge (BSE) was reported as “none” by 22.7% women. The mean CHBMS subscales were as follows: the susceptibility subscale of women was 7.8±2.7; the seriousness subscale was 20.3±5.4; the BSE benefit subscale was 15.9±3.3; the BSE barrier subscale was 19.2±5.6; the self-efficacy subscale was 32.9±8.1; the mammography benefit subscale was 18.6±3.9; the mammography barrier subscale was 27.6±7.8; and the health motivation subscale of women was 20.4±3.9. Conclusion: There is strong association between performing BSE and BSE benefits/barriers, and self-efficacy in this study.

Keywords: Women Health, Health Belief, Breast Cancer, Mammography, Self Breast Examination

Doi: 10.17363/SSTB.2019.30.3

Tam Metin